“Behandel elk kind als kind, ongeacht zijn of haar afkomst of verblijfsstatus”, stelt Marie-Christine Alting von Geusau. Volgens deze expert op het gebied van migratie zijn de zorgen groot als het gaat om de positie van kinderen in het Nederlandse vreemdelingenbeleid. “Wat mij vooral zorgen baart, is dat het belang van het kind in het vreemdelingenbeleid totaal ondergeschikt is, terwijl dit belang de eerste overweging dient te vormen. Zo staat het ook in artikel 3 van het Kinderrechtenverdrag.”
Het thema migratie raakt aan verschillende artikelen van het Kinderrechtenverdrag. Behalve artikel 3 is artikel 22 van belang. Dit stelt dat kinderen die vluchteling zijn of asiel zoeken recht hebben op bijzondere bescherming en bijstand, ook als ze zonder ouders naar Nederland komen.
“Aan de bijzondere bescherming van kinderen die vluchteling zijn of asiel zoeken, wordt geen recht gedaan in Nederland. De huidige procedures duren te lang, waardoor kinderen jarenlang in onzekerheid verkeren over hun toekomst hier. Ook verblijven kinderen veel te vaak in kind onvriendelijke opvangomstandigheden, waardoor zij in hun welzijn en ontwikkeling worden geschaad.”
Opgroeien in onzekerheid
“Als er op dit vlak niets verandert, blijven duizenden kinderen opgroeien in mensonterende opvangomstandigheden en onzekerheid, zonder perspectief op een stabiele toekomst. Die omstandigheden hebben grote impact op de mentale gezondheid van kinderen, hun ontwikkeling én hun vertrouwen in de overheid. Daarbij blijft het risico op uitbuiting of zelfs verdwijning reëel.
Gelukkig komt er meer maatschappelijke aandacht voor het belang van het kind en het belang van kindvriendelijke procedures. Een goed voorbeeld is de pilot die de rechtbank Amsterdam dit jaar is gestart, waarin kinderen daadwerkelijk worden gehoord in beroepsprocedures over verblijfsaanvragen. Daarnaast groeit het netwerk van professionals, gemeenten, rechters en advocaten die kinderrechten wél centraal stellen.”
Kinderrechten vragen om meer samenwerking
“Om echt tot verandering te komen, moet er meer samenwerking komen tussen ministeries, COA, IND, jeugdzorg, scholen en maatschappelijke organisaties. Verder moet het belang van het kind altijd goed in kaart worden gebracht en zelfstandig worden gewogen bij ingrijpende beslissingen als gedwongen verhuizingen, besluiten over verblijf of uitzettingen. Kinderen met een asiel- of vluchtelingenachtergrond moeten bovendien sneller weten waar ze aan toe zijn. Ook pleit ik voor betere scholing van professionals. Want specifieke kennis over kinderrechten mist nu te vaak bij medewerkers van de IND, DT&V, Koninklijke Marechaussee, gemeenten, rechters en advocaten.”
Oproep
De oproep van Marie-Christine is helder:
“Behandel elk kind als kind, ongeacht zijn of haar afkomst of verblijfsstatus, en zet hun belangen op de eerste plaats. Want elk kind heeft recht op een veilige plek om te wonen, op rust en ontwikkeling. Onzekerheid en uitsluiting horen daar niet bij.”
Het is noodzakelijk dat verblijfsprocedures humaan, snel en rechtvaardig verlopen. Veranker(internationale) kinderrechten in het vreemdelingenrecht en -beleid. Voor kinderen die al meer dan vijf jaar in Nederland verblijven en hier volledig geworteld zijn, moet een duurzame oplossing komen.
“Migratie mag nooit een reden zijn om kinderen hun fundamentele rechten te ontzeggen.”
Over de expert
Marie-Christine Alting von Geusau werkt als juridisch adviseur kinderrechten & migratie bij Defence for Children Nederland en gaf ons haar mening over de stand van zaken en ontwikkelingen in Nederland binnen het thema migratie.
Kinderrechten in Beweging
Het Kinderrechtencollectief toont met Kinderrechten in Beweging jaarlijks aan hoe ver de overheid is met het opvolgen van de adviezen van het VN-Kinderrechtencomité. Kinderrechten in Beweging brengt data en beleidsveranderingen van het afgelopen jaar in beeld. Het laat op tien thema’s zien waar beweging in zit en waar nog veel meer actie op moet worden ondernomen.
