“Jaar na jaar sluiten scholen steeds meer kinderen uit van regulier onderwijs, terwijl ieder kind recht heeft op leren en ontwikkelen,” stelt Vera Meewis, expert op het terrein van onderwijs. Dat is zorgelijk, want dergelijke uitsluiting is schadelijk voor het welzijn en de ontwikkeling van deze kinderen.
Artikel 28 en artikel 23 van het VN-Kinderrechtenverdrag geven ieder kind recht op goed onderwijs, ongeacht beperking of ondersteuningsvraag.
“Nederland volgt het recht op inclusief onderwijs niet altijd. Scholen laten jonge kinderen met een ondersteuningsbehoefte vaak niet toe tot regulier onderwijs. Ze verwijzen hen door naar speciaal onderwijs of verwijderen hen zonder passende plek.”
Groot risico
“Ik zie daar een groot risico in. Als het onderwijssysteem niet beter leert omgaan met verschillen en niet zorgzamer en flexibeler wordt, verliezen steeds meer kinderen hun recht op onderwijs. Kinderen krijgen het gevoel dat zij zelf het probleem zijn, terwijl juist het systeem tekortschiet. Uitsluiting schaadt het welzijn en de ontwikkeling van kinderen.”
Van leerplicht naar leerrecht
“Daarom zijn structurele veranderingen essentieel. We moeten af van een praktijk waarin kinderen worden doorverwezen, verwijderd of vrijgesteld van leerplicht. Kinderen hebben recht op toelating tot leren en ontwikkelen, bij voorkeur in huneigen buurt. Dit vraagt om een wetswijziging: van leerplicht naar leerrecht, waarbij opvang en zorg in het onderwijs worden geïntegreerd, in lijn met het VN-Kinderrechtenverdrag.
Er is gelukkig ook hoop. De ministeries van Onderwijs en Volksgezondheid werken nu samen met partijen uit het veld aan inclusief onderwijs, dat het beste van regulier en speciaal onderwijs combineert. Zo ontstaat een rijke leeromgeving waarin ieder kind erbij hoort en zich in eigen tempo ontwikkelt.”
Oproep
In mijn ogen is dit de richting die we op moeten. Mijn oproep is dan ook helder:
“Overheid, onderwijs, opvang- en zorgsectoren moeten de pedagogische opdracht oppakken om het recht op goed onderwijs voor ieder kind waar te maken zonder ingewikkelde regels en bureaucratische obstakels.”
Over de expert
Vera Meewis is beleidsmedewerker onderwijs (primair, voortgezet en mbo) bij Ieder(in) en gaf ons haar mening over de stand van zaken en ontwikkelingen in Nederland binnen het thema onderwijs.
Kinderrechten in Beweging
Het Kinderrechtencollectief toont met Kinderrechten in Beweging jaarlijks aan hoe ver de overheid is met het opvolgen van de adviezen van het VN-Kinderrechtencomité. Kinderrechten in Beweging brengt data en beleidsveranderingen van het afgelopen jaar in beeld. Het laat op tien thema’s zien waar beweging in zit en waar nog veel meer actie op moet worden ondernomen.
