Op 21 mei kwamen tientallen organisaties, experts en betrokkenen samen tijdens de jaarlijkse Consultatiedag van Kinderrechten in Beweging van het Kinderrechtencollectief. Tijdens deze belangrijke bijeenkomst blikten zij terug op de stand van zaken op het gebied van kinderrechten in Nederland. Ook bespraken ze de stappen die het afgelopen jaar zijn gezet om de positie van kinderen te verbeteren. 

Waar draait het om?  

Met Kinderrechten in Beweging brengt het Kinderrechtencollectief ieder jaar in kaart in hoeverre de overheid de aanbevelingen van het VN-Kinderrechtencomité opvolgt. Dat gebeurt aan de hand van tien thema’s: non-discriminatie, kinder- en jongerenparticipatie, geweld tegen kinderen, jeugdhulp en jeugdbescherming, mentaal welzijn, armoede, onderwijs, migratie, kinderhandel en (seksuele) uitbuiting en jeugdstrafrecht.  

De leden van het Kinderrechtencollectief monitoren jaarlijks de voortgang op deze thema’s volgens een vaste methodiek. Daarbij analyseren zij zowel kwantitatieve gegevens (cijfers) als kwalitatieve ontwikkelingen in beleid.  

De Consultatiedag vormt een cruciale stap in dit proces. Tijdens de bijeenkomst worden de voorlopige analyses besproken met professionals en ervaringsdeskundigen uit het veld. Kloppen de bevindingen? Wat ontbreekt nog? En wat is nodig om daadwerkelijk vooruitgang te boeken op de aanbevelingen van het VN-Kinderrechtencomité?  

De toon is gezet  

De dag begint met een panelgesprek De dag tussen jongerenvertegenwoordiger Evelijn, vrijetijdspedagoog Froukje Hajer en Carla van Os van Centrum Kinderhandel & Mensenhandel, onder leiding van Brigitte Boswinkel, directeur van het Kinderrechtencollectief. 

Hajer is sinds de oprichting van het Kinderrechtencollectief in 1995 betrokken bij het collectief. Ze werkte mee aan alle vijf rapportages aan het VN-Kinderrechtencomité. Van Os coördineerde de derde rapportage in 2008. Ze begeleidde destijds de delegatie van ngo’s en jongeren naar Genève voor de dialoog met het VN-Kinderrechtencomité. Evelijn werkte in 2022 samen met andere jongeren mee aan het kindvriendelijk maken van de aanbevelingen van het VN-Kinderrechtencomité. Deze bood zij vervolgens aan aan de staatssecretaris. Vanuit hun verschillende ervaringen blikken de panelleden terug op de ontwikkeling van kinderrechten in Nederland en op het belang van samenwerking tussen organisaties en jongeren.  

De panelleden benadrukken dat kinderrechtenwerk vraagt om een brede, gezamenlijke aanpak. Zoals Hajer het verwoordt: “De holistische kijk op kinderrechten bond ons vanaf de allereerste rapportage aan de VN in 1999 samen als organisaties.” 

Ook het belang van het VN-proces zelf komt nadrukkelijk aan bod. Volgens Van Os biedt het traject veel meer dan alleen een formele rapportage. “Het is belangrijk om in ons werk te kijken naar de uitvoering van de VN-aanbevelingen en de General Comments van het Comité. Het gaat dus om meer dan alleen de rapportage.” 

Kinder- en jongerenparticipatie

Een centraal thema tijdens het panel is kinder- en jongerenparticipatie. De panelleden spreken hun waardering uit voor het groeiende draagvlak om jongeren daadwerkelijk een stem te geven in beleid en besluitvorming. Evelijn vertelt hoe bijzonder het is om als jongere gehoord te worden. “Om als jongere te vertellen wat je vindt en waar je tegenaan loopt, dat is heel bijzonder. Die kans krijg je niet iedere dag.” Ze benadrukt ook dat meedoen niet altijd vanzelfsprekend is. “Als jongere is het soms best lastig om mee te praten, omdat je nog geen afgebakend perspectief hebt en de beleidstaal niet spreekt. Maar we worden hier wel prominent aan tafel gezet en er wordt daadwerkelijk naar ons geluisterd.” 

Aan het einde van het panel geeft Boswinkel de deelnemers een belangrijke boodschap mee: “Vandaag kijken we met een kritische bril naar hoe we het nu doen en wat er nodig is om vooruitgang te boeken. Kinderen kunnen niet wachten op vrijblijvende verbeteringen. Er is nu actie nodig om hun rechten daadwerkelijk te beschermen.” 

De diepte in op tien thema’s  

Na het panelgesprek gaan deelnemers uiteen in themasessies. Per thema gaan zij dieper in op de ontwikkelingen van het afgelopen jaar. Wat verandert er? Welke signalen ontbreken nog in de analyse? Welk beleid is nodig om kinderrechten beter te beschermen? De gesprekken leveren waardevolle inzichten en nieuwe perspectieven op vanuit verschillende disciplines en praktijkervaringen.  

Daarnaast kijken deelnemers kritisch naar de huidige VN-aanbevelingen. Nu Nederland halverwege het VN-rapporteringsproces is, onderzoeken zij welke aanbevelingen het meest urgent zijn of aanbevelingen aangescherpt moeten worden op basis van nieuwe ontwikkelingen in het veld. 

Met sterke focus en aangescherpte aanbevelingen kan verder worden gewerkt aan een Nederland waarin kinderrechten beter worden gewaarborgd. 

Afsluiten met nieuwe energie  

Tijdens de plenaire afsluiting delen deelnemers hun inzichten en ervaringen van de dag. De bijeenkomst eindigt met een informele borrel, waar professionals, jongeren en organisaties elkaar verder ontmoeten, ervaringen uitwisselen en van elkaar leren. Zoals Van Os tijdens het panel benadrukte: “Het is een beweging waarbij mensen uit alle uithoeken samenkomen en dat moeten we vasthouden.” 

De definitieve analyses van Kinderrechten in Beweging 2026  verschijnen in oktober op kinderrechteninbeweging.nl. Houd de website in de gaten!

Consultatiedag in beeld