Wat als de rechten van een kind worden geschonden? Dan moet dat kind hulp kunnen krijgen en voor zijn rechten kunnen opkomen. Het VN-Kinderrechtencomité neemt General Comment nr. 27 aan. Hierin legt het Comité uit wat landen moeten doen om kinderen toegang te geven tot het recht en passende oplossingen.
Een General Comment is een uitleg van het VN-Kinderrechtenverdrag. Het helpt landen om kinderrechten beter toe te passen in de praktijk. De volledige tekst van General Comment nr. 27 verschijnt naar verwachting in de komende weken.
Kinderen moeten weten waar ze terechtkunnen
Ieder kind heeft rechten. Maar wat als die rechten worden geschonden? Bijvoorbeeld wanneer een kind onvoldoende bescherming krijgt of niet wordt gehoord bij een belangrijke beslissing? Kinderen moeten dan voor hun rechten kunnen opkomen. Dat betekent niet alleen dat zij naar de rechter kunnen stappen. Ze moeten bijvoorbeeld ook een klacht kunnen indienen bij een klachtencommissie of een ombudsman. Daarvoor is het belangrijk dat kinderen weten welke rechten ze hebben en waar ze hulp kunnen krijgen. Ook moeten zij begrijpelijke informatie en passende ondersteuning ontvangen. Daarbij moet rekening worden gehouden met hun leeftijd en ontwikkeling.
Een klacht indienen is niet genoeg
Als de rechten van een kind zijn geschonden, moet er ook iets aan de situatie veranderen. Alleen een klacht kunnen indienen of een rechtszaak starten is niet voldoende. Afhankelijk van de situatie kan dat bijvoorbeeld betekenen dat een onrechtmatige beslissing wordt teruggedraaid, een schending stopt of een kind een passende vergoeding krijgt. Ook moeten kinderen betrokken worden bij procedures die over hen gaan. Zij hebben het recht om hun mening te geven en gehoord te worden.
Wat betekent dit voor Nederland?
Ook in Nederland kunnen kinderen niet altijd zelfstandig voor hun rechten opkomen. Vaak zijn zij afhankelijk van hun ouders of andere wettelijke vertegenwoordigers om een juridische procedure te starten.
Een belangrijk aandachtspunt is daarom het Derde Facultatieve Protocol bij het VN-Kinderrechtenverdrag (OPIC). Dit protocol maakt het onder bepaalde voorwaarden mogelijk dat kinderen een klacht indienen bij het VN-Kinderrechtencomité, wanneer zij in hun eigen land geen oplossing hebben kunnen krijgen via de beschikbare rechtsmiddelen.
Nederland heeft aangegeven dit protocol te willen ratificeren. Het is belangrijk dat Nederland hierin verdere stappen zet.
Kinderrechten moeten ook in de praktijk werken
Met General Comment nr. 27 benadrukt het VN-Kinderrechtencomité dat kinderen niet alleen rechten hebben, maar ook daadwerkelijk voor die rechten moeten kunnen opkomen. Dat vraagt om duidelijke informatie, toegankelijke klachtenprocedures, passende ondersteuning en oplossingen wanneer kinderrechten worden geschonden.
De volledige tekst van General Comment nr. 27 wordt binnenkort verwacht.
